fa اثر اجرای طرح‌های آبخیزداری در حوزه آبخیز خمارک استان زنجان تخصصي Special پژوهشي Research با توجه به اهمیت طرح‌های آبخیزداری از یک سو و اثرات گسترده ناشی انجام این طرح‌ها از سوی دیگر در مناطق روستایی، تحقیق توصیفی- همبستگی حاضر با هدف شناسایی و تحلیل اثر اجرای طرح‌های آبخیزداری در روستای ده‌جلال در استان زنجان صورت پذیرفت. جامعه آماری این تحقیق را تمامی سرپرستان خانوار روستای ده‌جلال و به تعداد 178 نفر تشکیل می‌دادند. براساس جدول کرجسی و مورگان (1970)، تعداد 120 نفر از آنان از طریق روش نمونه‌گیری تصادفی ساده برای انجام تحقیق انتخاب شدند. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه استفاده گردید. روایی پرسشنامه با نظر پانلی از کارشناسان و پژوهشگران امور مشارکت و توسعه روستایی مورد تایید قرار گرفت. برای تعیین پایایی ابزار تحقیق پیش‌آزمون انجام گرفت که مقدار آلفای کرونباخ محاسبه شده برای هر یک از مقیاس-های اصلی پرسشنامه در حد مناسب (بیشتر از 75/0) بود. بمنظور تجزیه و تحلیل اطلاعات از نرم افزار SPSSWin18 استفاده شد. نتایج آمار توصیفی نشان داد که از نظر پاسخگویان مورد مطالعه پنج گویه "کاهش گل آلودگی آب‌های سطحی و افزایش کیفیت آب"، "بهبود سطح مشارکت مردم محلی در فعالیت‌ها"، "پیشگیری و کنترل فرسایش خاک"، "کاهش وقوع سیلاب‌ها در منطقه" و "افزایش منابع آب روستا (در چشمه، قنات و چاه‌ها)"، به ترتیب بیشترین میزان اولویت را کسب نموده‌اند. یافته‌های تحلیل عاملی حاکی از آن بود که اثر اجرای طرح‌های آبخیزداری در روستای ده‌جلال در چهار عامل محیط زیستی، اقتصادی، اجتماعی و اکولوژیکی قرار می‌گیرند که این چهار عامل در مجموع در حدود 18/71 درصد واریانس را تبیین می‌نمایند. نتایج این تحقیق می‌تواند در مدیریت اثربخش‌تر طرح‌های آبخیزداری در منطقه و در نتیجه پایدارسازی این طرح‌ها نقش بسزایی داشته باشد. Regarding the importance of the watershed plans on one hand and extensive effects of these plans in the rural regions on the other hand, the main purpose of this descriptive-correlative survey was to identify and analyze the effect of watershed plans implement in Deh Jalal village in Zanjan province. The statistical population of this study consisted of all the heads of households of Deh Jalal village (N= 178). According to Morgan& Krejcie Table, a sample of 120 persons was selected using a method of simple random sampling. Data were collected from face-to-face interviews with respondents based on a structured questionnaire. A panel of experts established the validity of the questionnaire. A pilot study was conducted to establish reliability of the questionnaire. Cronbach's alpha coefficient was used for the main scale of questionnaire, which scored more than 0.75, confirming its appropriate reliability. Collected data were analyzed using the SPSSWin18 software. The descriptive results revealed that five variables including “reducing surface water pollution and increasing water quality”, “improving local people's participation in activities”, “preventing and controlling of soil erosion”, “reducing floods” and “increasing water resources in village (springs, wells and subterranean)” have achieved the highest priority, respectively. The results of factor analysis revealed that four factors can be considered as important for identifying the effect of watershed plans implement in Deh Jalal village and these factors were environmental, economical, social and ecological explaining 71.18% of total variances. The finding of the study can contribute to effective management and stabilizing the watershed plans in the region. اثر طرح‌های آبخیزداری، مناطق روستایی، مدیریت حوزه آبخیز 1 15 http://jwmr.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-9&slc_lang=fa&sid=1 روح الله رضایی 1003194753284600554 1003194753284600554 Yes محمدرضا سلیمانپور 1003194753284600555 1003194753284600555 No خدیجه مهردوست 1003194753284600556 1003194753284600556 No الهام ودادی 1003194753284600557 1003194753284600557 No