دوره 8، شماره 15 - ( بهار و تابستان 1396 )                   جلد 8 شماره 15 صفحات 180-190 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


چکیده:   (1891 مشاهده)

     برای تولید نیازهای غذایی جمعیت در حال رشد جهان، لازم است بهره­وری آب کشاورزی افزایش یابد. بخش عمده این افزایش باید به واسطه سرمایه­گذاری­های مرتبط با بهبود عملیات­های آبیاری و زهکشی در اراضی کشاورزی موجود حاصل شود. هزینه بالای اجرای طرح­های زهکشی و محدودیت­های مالی، اجرای این طرح­ها را با چالش روبرو می­کند؛ لذا به منظور استفاده بهینه از منابع مالی موجود، اولویت­بندی مکانی اجرا، امری اجتناب­ناپذیر خواهد بود. در این پژوهش اولویت­بندی مکانی زهکشی زیرزمینی در محدوده پروژه آبیاری و زهکشی البرز با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی مورد بررسی قرار گرفت. اولویت­بندی بر مبنای داده­های هدایت الکتریکی عصاره اشباع خاک و فاصله تا سطح ایستابی (عمق سطح ایستابی)، انجام شد. پس از تعیین حدود آستانه برای هر یک از عوامل مؤثر، مکان­یابی انجام و نقشه­های پهنه­بندی استخراج شد. بعد از ترکیب

نقشه­ های پهنه­ بندی شده، نقشه اولویت اجرای زهکشی زیرزمینی به دست آمد. برای انجام میان­یابی از ابزار آنالیز زمین­آمار نرم­افزار ArcGIS استفاده شد. با توجه به نتایج، روش کریجینگ نتایج قابل قبولی را در در میان­یابی ارایه داد. پس از پهنه­ بندی موقعیت­های با اولویت­های مختلف برای زهکشی، مشخص شد مساحتی در حدود 10300 هکتار (حدود 55 % از مجموع اراضی) در اولویت­های اول و دوم اجرا قرار گرفت. این اراضی عموماً در نیمه شمالی محدوده در نزدیکی دریای خزر بودند. مشکل اصلی در این مناطق شوری، ماندابی بودن اراضی یا تلفیقی از این دو عامل بود. با توجه به تأثیر زهکشی بر بهبود عملکرد برنج به عنوان یکی از اصلی­ترین محصولات محدوده مورد مطالعه، اجرای سیستم­های زهکشی برای اولویت­های بالا توصیه می­شود.

متن کامل [PDF 723 kb]   (1355 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1396/6/28 | پذیرش: 1396/6/28 | انتشار: 1396/6/28

فهرست منابع
1. 1. Anonymous (1). 2007. Alborz Comprehensive water and soil management plan. Mahab Ghods Consulting Engineering Company Report N. 1: 568 pp (In Persian).
2. Anonymous (2). 2010. Agricultural statistics report. Jahad e Keshavarz Ministry, Vol. 1 (In Persian).
3. Azhar, A. H., M.M. Alam and M. Rafiq. 2005. Agricultural impact assessment of subsurface drainage projects in Pakistan– crop yield analysis. Pakistan Journal of Water Resources, 9: 1-7.
4. Bagheri Bodaqabadi, M., A. Amini Faskhoodi and A. Esfandiarpoor. 2007. Soil salinity zoning in order to use as landscape using geostatistical technique and principles of AHP (Kish Island). Research Journal of Isfahan University, 1: 101-116 (In Persian).
5. Bokusheva, R. and S. Kumghakar. 2008. Modeling Farms' Production Decisions under Expenditure Constraints, 107th EAAE Seminar "Modeling of Agricultural and Rural Development Policies". Sevilla, Spain, 18 pp.
6. Darzi, A., S.M. Mirlatifi, A. Shahnazari, F. Ejlali and M.H. Mahdian. 2012. Effect of surface and subsurface drainage in rice yield components at paddy lands. Journal of Water research at agriculture, 26: 61-70 (In Persian).
7. El Baroudy, A.A. 2016. Mapping and evaluating land suitability using a GIS-based model. Catena, 140: 96-104. [DOI:10.1016/j.catena.2015.12.010]
8. FAO, R.G. Allen, L.S. Pereira, D. Raes and M. Smith. 1998. Crop evapotranspiration-guidelines for computing crop water requirements. FAO Irrigation and drainage paper No. 56 Rome.
9. Fipps, G. 2003. Irrigation water quality standards and salinity management. Texas A and M. Agrilife extension service, United States department of agriculture and country commissioners courts of Texas cooperating, 18 pp.
10. Hosseini, S.A., S.M. Miremadi, Sh. Kheiry and S. Seifzade. 2010. The effects of time Management on the yield of canola from the Viewpoint of experts of Agriculture Organization of Qazvin Province. New discoveries at agriculture, 4: 191-202 (In Persian).
11. Kayedani, M. and M. Delbari. 2011. Zoning the soil salinity and assessment of salinity risk at Miankangi region (Sistan) by geostatistical methods. Journal of irrigation science and engineering, 35: 49-59 (In Persian).
12. Mathew, E.K., R.K. Panda and M. Nair. 2001. Influence of subsurface drainage on crop production and soil quality in a low-lying acid sulphate soil. Agricultural Water Management, 47: 191-209. [DOI:10.1016/S0378-3774(00)00110-4]
13. Moosavi, A., A.R. safanian, N. Mirghafari and L. Khodakarami. 2011. Investigating the spatial distribution of heavy metals in soils of Hamadan province. Journal of soil Research, 25: 323-336 (In Persian).
14. Poormohamad, Y., A. Shahnazari, A.R. Emadi and M.Kh. ZiatabarAhmadi. 2011. Comprehensive water resources management, case study: Alborz dam Basin. M.Sc. Thesis at Irrigation and drainage. Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University, Water Engineering Dep (In Persian).
15. Ritzema, H.P. 1994. Drainage principles and applications. International Institute for Land Reclamation and Improvement (ILRI), Wageningen, the Netherland. 1107 pp.
16. Ritzema, H.P. 2007. Performance Assessment of Subsurface Drainage Systems- Case Studies from Egypt and Pakistan. Wageningen, Alterra, the Netherlands, 137 pp.
17. Satyanarayana, T.V. and J. Boonstra. 2007. Subsurface drainage pilot area experiences in three irrigated project commands of Andhra Pradesh in India. Irrigation and Drainage. 56: 245-252. [DOI:10.1002/ird.365]
18. Sepaskhah, A.R., A.R. Tavakoli and F. Moosavi. 2006. Deficit irrigation use and principles. Iranian committee of irrigation and drainage press, pp: 1-10 (In Persian).
19. Zahedifar, M., S.A.A. Moosavi and M. Rajabi. 2013. Zoning of chemical characteristics of the quality of Fasa plain's underground water using geostatistical methods. Journal of water and soil, 27: 812-822 (In Persian).
20. ZiatabarAhmadi, A., A. Shahnazari, M.Kh. ZiatabarAhmadi and Q. Aqajani. 2011. Performance evaluation of subsurface drainage in conditions of preventing the entry of vertical flow. M.Sc. thesis in Irrigation and drainage. Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University, Water engineering Dep, 97 pp (In Persian).