Journal of Watershed Management Research

fa بررسی الگوهای پیوند از دور موثر بر شاخص های حدی بارش (مطالعه موردی: استان سیستان و بلوچستان) Assessment of Teleconnection Patterns Affecting Rainfall Extreme Indices(Case Study: Sistan-Baluchestan Province) هواشناسی هواشناسی پژوهشي Research      به طور عموم وقوع پدیدههای حدی جوی-اقلیمی نظیر بارش های سنگین و تغییرات ناگهانی بیشترین دامنه خسارت وارده به منابع آب، کشاورزی و حتی زندگی روزمره مردم را به خود اختصاص داده است. لذا داشتن شناخت لازم از میزان این پدیده ها تغییرات و پیش بینی آنها کمک شایانی در جهت برنامه ریزی دقیق تر در حوزه های آبخیز مختلف خواهد داشت که این امر سبب کاهش اثرات منفی ناشی از بروز این پدیده ها و سود جستن از اثرات مثبت آنها خواهد شد. سیگنالهای اقلیمی که بیانگر تغییرات دما و فشار هوا در اقیانوسها هستند، یکی از تاثیرگذارترین پارامترها در مقیاس جهانی بر الگوهای آب و هوایی به ویژه بارش محسوب میشوند، لذا با توجه به اثرگذاری عوامل بزرگ مقیاس اقلیمی بر رخدادهای حدی، با بررسی تاثیر این سیگنالها دقت پایش و پیشبینی سیلابها افزایش می یابد. این تحقیق با هدف شناسایی الگوهای پیوند از دور موثر بر شاخص های حدی بارش درمحدوده استان سیستان و بلوچستان به عنوان نمادی از مناطق خشک کشور که دارای نوسانات شدید اقلیمی میباشد صورت می پذیرد.. به منظور انجام این تحقیق در گام نخست دادههای روزانه بارش 6 ایستگاه سینوپتیک طی بازه زمانی 2014-1987 از سازمان هواشناسی کشور و 19 شاخص پیوند از دور برای همان بازه زمانی از دو پایگاه دادههای مرکز ملی پیشبینی محیطی- مرکز ملی پژوهش های جوی NCEP/NCAR و مرکز پیش بینی اقلیمی وابسته به سازمان پژوهشهای جوی و اقیانوسی ایالات متحده اخذ گردید. سپس با استفاده از داده های بارشی، شاخص های حدی بارش محاسبه گردید. در ادامه میزان ارتباط شاخص های پیوند از دور وشاخص های حدی بارش بررسی شد. در گام بعد با استفاده از روش گام به گام مدلهای رگرسیونی میزان تاثیر گذاری شاخصهای پیوند از دور نیز مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد که شاخصهای پیوند ازدور  TSA, TNI, NINO1, EA, NINO4, PDO, PNAو NAO دارای تاثیرات معنی داری بر شاخص های حدی بارش می باشند که البته این تاثیرات در هر ایستگاه و برای هر شاخص متفاوت می باشد بطوریکه در ایستگاه خاش بیشترین میزان همبستگی با شاخص های پیوند از دور را شاخص حدی R50 از خود نشان داده است در صورتیکه در ایستگاه چابهار R10 بیشترین میزان همبستگی را از خود بروز داده است. همچنین مشخص گردید که شاخص های پیوند ازدور تا 30 درصد تغییرات شاخص های حدی را تبیین می کنند.         Generally, Climatic extreme events, like the heavy rainfalls and sudden changes cause the greatest range of damages to water resources, agricultural and even human daily life. Therefore, correction and regular monitoring reduces their negative effects. Climatic signals represent changes of between temperature and pressure in ocean that they are one of the most influential parameters on climatic patterns. This study evaluates the effects of large – scale climate factors on rainfall extreme indices in Sistan-Baluchestan province as symbol of arid land in Iran that it has sever climatic oscillations. In order to at first step we use data of daily rainfall 6 synoptic stations at 1987-2014 period from meteorological organization and 19 Teleconnection indices from NCEP/NCAR. Then we calculated extreme indices. In continue correlation of extreme indices and teleconnection calculated. In next step we analyzed affecting teleconnection by regression model. The result of the correlation between teleconnection indices and extreme rainfall indices showed that  TSI ,TNI, AO, WP, WHWP, TNA, NINO1,EA, NINO4, PDO ,PNAو NAO have correlation with rainfall extreme indices but this effects are different in station to another as in Khash station the most correlation occur with R50 and in Chabahar station occur with R10. So determined that teleconnection identify about 30 percent of changes. شاخص‌حدی بارش, پیوند ازدور, سیستان و بلوچستان, NAO, PNA, NINO1 Rainfall Extreme index, Teleconnection, Sistan-Bluchestan, NAO, PNA, NINA1 280 294 http://jwmr.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-11-750-1&slc_lang=fa&sid=1 mehdi mahmoodabadi مهدی محمودابادی mehdi9692000@gmail.com 10031947532846006711 10031947532846006711 Yes kamal omidvar کمال امیدوار komidvar@yazd.ac.ir 10031947532846006712 10031947532846006712 No gholamali mozafari غلامعلی مظفری gmozafari@yazd.ac.ir 10031947532846006713 10031947532846006713 No ahmad mazidi احمد مزیدی mazidi@yazd.ac.ir 10031947532846006714 10031947532846006714 No