Journal of Watershed Management Research

fa پهنه بندی خطر سیلاب با استفاده از سیستم تصمیم گیری چندمعیاره (مطالعه موردی: حوزه آبخیز شیطور بافق) Flood Hazard Zoninig Using Multiple Criteria Decision Analysis System (Case Study: Sheytoor Watershed in Bafgh) تخصصي Special پژوهشي Research امروزه یکی از مسائل مهم در پروژههای مهار سیلاب کشور، اولویتبندی حوزه ها برای تخصیص بودجه و عملیات سازهای و غیرسازهای میباشد. فقدان ایستگاههای هیدرومتری در بسیاری از زیرحوزهها، تعیین میزان مشارکت زیرحوزههای مختلف یک آبخیز در ایجاد سیلاب خرو را با مشکل مواجه میکند. لذا بررسی پارامترهای مؤثر در بروز سیل در زیرحوزهها از طریق مدلهایی نظیر سیستم تصمیمگیری چندمعیاره (MCDAS) میتواند در تعیین نقش هر یک از زیرحوزهها در بروز سیلاب راهگشا باشد. حوزه آبخیز شیطور بافق از جمله حوزههایی است که علیرغم بروز سیلابهای مکرر فاقد هرگونه ایستگاه هیدرومتری است. هدف از این پژوهش بررسی میزان پتانسیل زیرحوزههای این آبخیز در ایجاد سیلاب میباشد. در این تحقیق پس از تهیه لایههای رقومی پارامترهای مؤثر نظیر مساحت حوزه، شیب حوزه، شیب آبراهه اصلی، تراکم زهکشی، ضریب شکل حوزه، بارندگی سالانه، کاربری اراضی و نفوذپذیری زیر حوزهها، با روش AHP اقدام به وزندهی هر لایه بر اساس میزان اهمیت آن در بروز سیلاب شد. در نهایت با اعمال وزنها و ضرایب هر یک از لایهها در الحاقیه MCDAS نرمافزار ArcGIS، نقشه ترکیبی تهیه شد. ارزش پیکسلهای نقشه ترکیبی میتواند از صفر تا یک متغیر باشد که هر چه به یک نزدیکتر باشد بیانگر پتاسیل بیشترسیلخیزی است. بر اساس نقشه نهایی، زیر حوزه C'5 با ارزش 79/0  از بیشترین پتانسیل بروز سیلاب برخوردار است که باید در الویت اقدامات اصلاحی قرار گیرد. پس از آن زیرحوزههای C1 و C2 و C3 در گروه با خطر زیاد و زیرحوزههای C'7 و C'3 در گروه با خطر وقوع سیلاب کم قرار گرفتند و در نهایت زیر حوزه C5 با ارزش 15/0 کمترین خطر سیل خیزی را در منطقه دار میباشد. Today, one of the major problems of flood control projects is watershed prioritizing for resource allocation and structural and non-structural practices. Due to the lack of hydrometric stations in many watersheds, is difficult determining the participation of sub catchments to create flood. So study the affective factors in watersheds through models such as multi-criteria decision analyzing system (MCDAS) can help to determine the role of each sub catchment in creating flood. Despite the frequent occurrence of floods in Sector watershed, it has not any hydrometric station. The purpose of this study was to evaluate the potential of sub catchment in creating flood. In this study after providing digital layers of factors such as area, slope, main channel slope, drainage density, form factor, annual rainfall, land use and the infiltration of sub catchment, the AHP method was based to measure weight of each layer Finally, by applying weights and coefficients of each layer in MCDAS extension in ArcGIS, a combination map was produced. Pixel values of combination map can be varied from zero to one that it has much potential of flooding. According to the final map, the C'5 sub catchment has 0.79 value that has the greatest potential flood risk and it should be a priority for corrective practices. Next, C1 and C2 and C3 were at the high risk groups and C'7 and C'3 were at low risk group of flooding and C5 sub catchment with 0.15 value has the lowest risk of flooding in the region. سیل, سیستم تصمیم گیری چندمعیاره, تحلیل سلسله مراتبی, حوزه شیطور بافق AHP, Flood, MCDAS, Sheytoor-Bafgh Watershed 37 29 http://jwmr.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-150&slc_lang=fa&sid=1 محمد حسن زاده نفوتی 10031947532846004290 10031947532846004290 Yes حبیب ا... خواجه بافقی 10031947532846004291 10031947532846004291 No