fa اثر پوشش سنگ و سنگ‎ریزه سطحی خاک بر متغیرهای رواناب در کرت‌های صحرایی تحت شبیه‌سازی باران فرسايش خاک و توليد رسوب فرسايش خاک و توليد رسوب پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;"><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp; سنگ و سنگ‌ریزه سطحی خاک به</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>عنوان عاملی مهم در رواناب و فرسایش قلمداد می</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>شود. با وجود این، پژوهش‌های محدودی در خصوص بررسی کمّی اثر سنگ و سنگ‌ریزه سطحی خاک بر مؤلفه‌های رواناب به‌عنوان یکی از اجزای جدایی‌ناپذیر فرآیند فرسایش و به</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>ویژه در شرایط طبیعی خاک انجام شده است. لذا پژوهش حاضر درصدد بررسی اثر درصد پوشش سنگ و سنگ‌ریزه سطحی بر مؤلفه‌های رواناب در کرت طبیعی و تحت شبیه‌سازی باران در خاک با بافت رسی-لومی و عمق عموماً کم‌تر از یک متر و با شیب طبیعی 20 درصد بوده </strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>است. مقادیر مؤلفه‌های رواناب شامل زمان شروع، حجم، ضریب و زمان خاتمه رواناب در کرت‌های صحرایی 1&times;1 متر مربع با 6 سطح پوشش سنگ و سنگ‌ریزه سطحی (2</strong><strong><span style="font-family:Cambria,serif;">&plusmn;</span></strong><strong>2، 2</strong><strong><span style="font-family:Cambria,serif;">&plusmn;</span></strong><strong>10، 2</strong><strong><span style="font-family:Cambria,serif;">&plusmn;</span></strong><strong>18، 2</strong><strong><span style="font-family:Cambria,serif;">&plusmn;</span></strong><strong>26، 2</strong><strong><span style="font-family:Cambria,serif;">&plusmn;</span></strong><strong>34 و 2</strong><strong><span style="font-family:Cambria,serif;">&plusmn;</span></strong><strong>42 درصد پوشش سطح خاک) و هر کدام با 3 تکرار تحت بارندگی با شدت ثابت 40 میلی‌متر بر ساعت اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد که افزایش پوشش قطعات سنگی سطحی تا حد مشخصی (حدود 34 درصد) باعث افزایش نفوذ، تاخیر در تشکیل رواناب سطحی، کاهش حجم و ضریب رواناب و تسریع در زمان خاتمه رواناب شده‌است. روند تغییرات مؤلفه‌های رواناب در دامنه پوشش قطعات سنگی سطحی خاک از حدود 34 تا 42 درصد معکوس شده است.</strong></span></div> <div style="text-align: justify;">&nbsp;&nbsp;&nbsp; Soil surface rock fragment is considered as an important factor on runoff and soil erosion. However, few studies have been focused on quantitative evaluation of the effect of soil surface rock fragments on runoff components as an integral part of soil erosion process especially in natural conditions. The present study has been conducted to evaluate the effect of soil surface rock fragments on runoff components in field plots under rainfall simulation on a clay-loam soil generally less than 1 meter depth and the slope of 20%. Runoff components including runoff commencement time, volume, coefficient and end time were measured in 1&times;1 m field plots with 6 wide range of surface rock fragments (2&plusmn;2, 10&plusmn;2, 18&plusmn;2, 26&plusmn;2, 34&plusmn;2 and 42&plusmn;2 % of soil surface cover) with 3 replications under simulated rainfall with constant intensity of 40 mm h^-1. The results showed that increasing surface rock fragments up to a specific soil surface cover (about 34%) led to increase infiltration and runoff commencement time, decrease runoff volume and coefficient and runoff end time. The trend of runoff components has been reversed in the range of 34 to 42% of soil surface rock fragments.</div> پوشش سطح خاک, حوزه آبخیز کجور, شبیه‌ساز باران, ضریب رواناب Kojour Watershed, Rainfall Simulator, Runoff Coefficient, Soil Surface Cover 243 253 http://jwmr.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-339-3&slc_lang=fa&sid=1 Hero Mohammadamini هیرو محمدامینی herom1369@yahoo.com 100319475328460010077 100319475328460010077 No Tarbiat Modares University دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، ایران Abdulvahed Khaledi darvishan عبدالواحد خالدی درویشان a.khaledi@modares.ac.ir 100319475328460010078 100319475328460010078 Yes Tarbiat Modares University گروه مهندسی آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، ایران Jalil Alavi جلیل علوی j.alavi@modares.ac.ir 100319475328460010079 100319475328460010079 No Tarbiat Modares University گروه مهندسی جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، ایران