fa بررسی ارتباط تغییرات آب‌های زیرزمینی و خشکسالی با استفاده از شاخص‌های SPI و GRI در دشت لردگان بلايای طبيعی (سيل، خشکسالی و حرکت های توده ای) بلايای طبيعی (سيل، خشکسالی و حرکت های توده ای) پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Mitra;">منابع آب زیرزمینی به عنوان یکی از مهم‌ترین منابع تأمین آب مورد نیاز برای بخش‌های کشاورزی، شرب و صنعت در کشورمان از اهمیت زیادی برخوردار است. فعالیت‌های کشاورزی سهم بسیار بالایی در برداشت از سفره‌های آب زیرزمینی را به خود اختصاص داده‌ است، به‌طوری که امروزه با برداشت بی‌رویه از این منابع آبخوان‌ها دچار تغییرات کمی و کیفی شده‌اند. هدف این مطالعه بررسی اثر خشکسالی هواشناسی بر روی تغییرات آب زیرزمینی در دشت لردگان واقع در استان چهارمحال و بختیاری می‌باشد. به این منظور ابتدا داده‌های مربوط به آب‌های زیرزمینی (20 حلقه چاه پیزومتری) و داده‌های مربوط به بارش (7 ایستگاه باران‌سنجی) این دشت از شرکت آب منطقه‌ای استان &nbsp;تهیه گردید. سپس با استفاده از آزمون‌های ران تست و کلوموگروف</span></strong><strong>&ndash;</strong><strong><span style="font-family:B Mitra;"> اسمیرنوف، همگنی و نرمال‌بودن داده‌ها بررسی شد.</span></strong><strong><span style="font-family:B Mitra;"> در ادامه به منظور برآورد شاخص بارش استاندارد (</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">SPI</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Mitra;">) و شاخص منبع آب زیرزمینی (</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">GRI</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Mitra;">) به ترتیب</span></strong> <strong><span style="font-family:B Mitra;">از نرم‌افزار </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">DIP</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Mitra;">و فرمول نویسی در نرم&shy;افزار </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">Excel</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Mitra;">استفاده گردید. </span></strong><strong><span style="font-family:B Mitra;">نتایج این پژوهش نشان داد که شاخص منبع آب زیرزمینی (</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">GRI</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Mitra;">) در اکثر سال‌ها در طبقه ملایم و متوسط بوده و کمتر شاهد خشکسالی‌های شدید و بسیار شدید هستیم. همچنین بر اساس شاخص بارندگی استاندارد شده (</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">SPI</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Mitra;">) بیشتر خشکسالی‌ها نیز در طبقه ملایم و متوسط بوده است. بنابراین با توجه به دو شاخص </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">SPI</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Mitra;">و </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">GRI</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Mitra;">دشت مورد مطالعه خشکسالی هواشناسی و آب‌های زیرزمینی را تجربه کرده است. نقشه‌های مکانی خشکسالی هواشناسی و آب زیرزمینی به‌ترتیب نشان‌دهنده وقوع خشکسالی در قسمت‌های مرکزی و شرقی و همچنین شرق و شمال شرق دشت می‌باشد.</span></strong></div> <div style="text-align: justify;"></div> <div style="text-align: justify;">drinking and industrial sectors are very emphasis in our country. Agricultural activities have a very high contribution in harvesting of groundwater aquifers. So, today, irregular extraction of these sources caused to decrees the quantitative and qualitative aquifers characteristics. The aim of this study was to investigate the effect of meteorological drought on groundwater quality and quantity in Lordegan plain in Chaharmahal and Bakhtiari province. For this purpose, quantity and quality of groundwater data (20 piezometric wells) and precipitation data (7 rain gauge stations) from the regional water supply company of the Chaharmahal and Bakhtiari province was obtained. Then, using Run-Test and Kolmogorov-Smirnov tests, homogeneity and normality of the data were tested. In the following, the DIP software was used to estimate the standardized precipitation index (SPI). Groundwater Resource Index (GRI) was calculated using Excel formulation software. The results of this study showed that the Groundwater Resource Index (GRI) for most years was mild and moderate, and less severe and very severe droughts. Also, based on the standardized precipitation index (SPI), most droughts were mild to moderate. Thus, according to SPI and GRI indices, the plain experienced meteorological and groundwater droughts. Spatial meteorological and groundwater drought maps indicate that drought has been occurred in central and eastern, also in eastern and northeast part of plain, respectively.</div> <div style="text-align: justify;">&nbsp;</div> استان چهارمحال و بختیاری, دشت لردگان, خشکسالی هواشناسی, شاخص منبع آب زیرزمینی, منابع آب زیرزمینی Chaharmahal and Bakhtiari Province, Groundwater Resources, Lordegan Plain, Meteorological Drought, Roundwater Resources Index 65 74 http://jwmr.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1303-1&slc_lang=fa&sid=1 Sayed Abdoulreza Musavi سید عبدالرضا موسوی abdolrezamousavi71@gmail.com 100319475328460010637 100319475328460010637 No Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری Karim Solaimani کریم سلیمانی Solaimani2001@yahoo.co.uk 100319475328460010638 100319475328460010638 No Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری Fatemeh Shokrian فاطمه شکریان f.shokrian@sanru.ac.ir 100319475328460010639 100319475328460010639 Yes Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری Sayed Hussein Roshun سیدحسین روشان h.roshun@stu.sanru.ac.ir 100319475328460010640 100319475328460010640 No Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری