پاییز و زمستان 1400                   برگشت به فهرست مقالات | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


استادیار موسسه تحقیقات جنگل و مرتع، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
چکیده:   (131 مشاهده)
فرسایش خندقی یکی از منابع اصلی هدررفت خاک در حوزه­های آبخیز و هم‌چنین یکی از عوامل اصلی ذخیره رسوب در مخازن سدها، و در آبرفت رودخانه‏ها است. تحقیق حاضر با هدف تعیین آستانه ­های محیطی فرسایش خندقی و نیز طبقه‌بندی مورفوکلیماتیک این عرصه ­ها در استان کرمانشاه انجام شده است. برای این مهم ابتدا با جمع‌آوری اطلاعات از مراجع ذی‌ربط و نیز با استفاده از عکس­های هوائی 1:20000 و 1:50000 مناطق عمده خندقی استان که بر روی تصاویر نمایان بودند مشخص و سپس این اطلاعات با استفاده از عملیات میدانی و مشخص نمودن آن‌ها بر روی نقشه توپوگرافی تصحیح گردید. محدوده‌های اقلیمی مناطق خندقی استان با استفاده از نقشه­ های موجود و بر اساس روش دومارتن اصلاح شده مشخص و در هر اقلیم یک تا سه منطقه خندقی به‌عنوان هدف مشخص و در هریک از آن‌ها یک خندق معرف و دو تکرار شناسائی و با عملیات میدانی و بازدید صحرائی شناسنامه این خندق­ها تکمیل گردید. این مشخصات شامل موقعیت، تیپ اراضی، ابعاد در سر هدکت و در فواصل 25، 50 و 75 درصد از رأس، طول، پروفیل و پلان عمومی خندق بوده است. ضمناً نمونه‌گیری از خاک در مقاطع فوق انجام و در آزمایشگاه برخی ویژگی‌های فیزیکی و شیمیائی خاک اندازه­گیری شد. هم‌چنین از روش آماری کلاسیک تحلیل خوشه­ای برای طبقه‌بندی خندق­ها استفاده شد. نتایج نشان داد که تفاوت‏هایی در مشخصات مهم مورفومتری و آستانه توپوگرافی خندق‏های مورد بررسی در مناطق مختلف خندقی استان و در اقلیم‌های مختلف وجود دارد که عمدتاً ناشی از اقلیم، نوع سازند، توپوگرافی و پوشش‌گیاهی این منطقه است. طبقه‌بندی خندق‌ها بر اساس روش کلاسه‌بندی نشان داد که با سطح تشابه 5/97 درصد، سه کلاس کلی برای مناطق خندقی قابل شناسائی است. مناطق خندقی در اقلیم­های خشک بیابانی (مناطق گرم) استان در یک کلاس، پهنه­های خندقی واقع در ارتفاعات میانی و اقلیم نیمه‌خشک سرد در کلاس دوم و پهنه­های خندقی موجود در اقلیم‌های نیمه‌خشک سرد تا مدیترانه­ای سرد در کلاس سوم تشابه پهنه‌های خندقی قرار دارند. خندق‌های فعال استان عمدتاً در تیپ اراضی تپه و دشت دامنه‌ای قرار دارند. نتایج این پژوهش سیمایی از عوامل مؤثر در ایجاد خندق‌ها را نشان دهد که بر اساس آن می‌توان نحوه مهار آن‌ها را در برنامه‌ریزی آینده و مدیریت مسئولین اعمال نمود.
     
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: ژئومورفولوژی و زمين شناسی
دریافت: 1400/3/27 | ویرایش نهایی: 1400/7/28 | پذیرش: 1400/7/4

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به (پژوهشنامه مدیریت حوزه آبخیز (علمی-پژوهشی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2021 CC BY-NC 4.0 | Journal of Watershed Management Research

Designed & Developed by : Yektaweb