بهار و تابستان                   برگشت به فهرست مقالات | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی
چکیده:   (149 مشاهده)
چالش­های زیست‌محیطی در نتیجه افزایش جمعیت انسانی و افزایش تقاضا برای بهره­برداری از منابع طبیعی روزبه‌روز افزایش می­یابد و سوء مدیریت منابع طبیعی باعث ظهور ناپایداری در شاخص­های محیطی می­شود. تخریب حوزه­های آبخیز با فرسایش خاک و تولید رسوب، یکی از مهم­ترین مسائل زیست‌محیطی در ایران است. ازاین‌رو تهیه و تکمیل اطلاعات مکانی ویژگی­های طبیعی حوزههای آبخیز و اولویت­بندی آن‌ها برای استفاده در مدیریت جامع حوزه آبخیز ضروری است. در این پژوهش با هدف بررسی وضعیت برخی شاخص­ها و اولویت­بندی زیرحوضه­ها در حوزه آبخیز کرخه،شاخص­های حساسیت واحدهای سنگی به فرسایش، شاخص فرسایندگی فورنیه اصلاح‌شده، شدت فرسایش حوضه از مدل تجربی EPM و رسوب‌دهی حوضه از نسبت تحویل رسوب لگاریتمی استخراج و تحلیل شدند. پس از استانداردسازی و مقایسه شاخص‌ها اولویت­بندی زیرحوضه­ها انجام شد. همچنین از روش خوشه­بندی نیز برای گروه­بندی زیرحوضه­ها و شاخص­های فوق‌الذکر و شاخص­های توپوگرافی استفاده شد. نتایج بررسی حساسیت سازند­ها به فرسایش نشان داد که طبقه حساس به فرسایش، با 60 درصد بیش­ترین فراوانی را در این حوضه دارند. بزرگ‌ترین گروه همگن شامل نه زیرحوضه با کدهای2213، 2214، 2221، 2222، 2223، 2225، 2226، 2227 و 2228 است و شاخص­های مساحت و طول جریان بیشترین شباهت را با هم نشان دادند. نتایج بررسی فرسایندگی باران و میانگین فرسایش نیز نشان­دهنده­ی آن است که طبقه فرسایندگی "خیلی زیاد" و طبقه فرسایش "زیاد"، بیش­ترین مساحت (به ترتیب 49 و 52 درصد) را در این حوضه دارند که میانگین فرسایندگی و فرسایش کل حوضه، به ترتیب 6/60 میلی­متر و 727  مترمکعب بر کیلومترمربع در سال به­دست آمد. نتایج رتبه­بندی میانگین شاخص­های حساسیت سازندهای زمین­شناسی، فرسایندگی باران و فرسایش هر زیر حوضه نشان می­دهد که زیرحوضه­هایی مانند 2215 (کرخه بالا) و  2224 (خرم آباد) از نظر برنامه­ریزی­ و اقدام­های عملی در سطوح مدیریتی در اولویت هستند و زیرحوضه­هایی مانند 2211 (پایاب کرخه) و 2227 (آب الشتر) در اولویت کم­تری نسبت به سایر زیرحوضه­های حوزه آبخیز کرخه قرار دارند.

     
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: فرسايش خاک و توليد رسوب
دریافت: 1398/3/19 | ویرایش نهایی: 1400/2/25 | پذیرش: 1398/8/1

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


کلیه حقوق این وب سایت متعلق به (پژوهشنامه مدیریت حوزه آبخیز (علمی-پژوهشی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2021 CC BY-NC 4.0 | Journal of Watershed Management Research

Designed & Developed by : Yektaweb