بهار و تابستان                   برگشت به فهرست مقالات | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


چکیده:   (123 مشاهده)
بهینه‌سازی کاربری اراضی به‌منظور استفاده مطلوب از اراضی برای فعالیت‌های مختلف، همواره از بحث‌های اساسی در برنامه­ریزی مدیران منابع طبیعی بوده است. برای جلوگیری از اثرات سوء ناشی از بهره‌برداری غیراصولی از اراضی باید برنامه­های مدیریتی طراحی گردد که منجر به عملکرد بهتر کاربری اراضی گردد. در این تحقیق باهدف جلوگیری از ادامه روند بهره­برداری غیراصولی از اراضی، به­طوری­که رفاه اجتماعی و اقتصادی مردم ساکن در آن به خطر نیافتد اقدام به بهینه‌سازی کاربری اراضی در آبخیز چهل­چای با وسعت 25680 هکتار در استان گلستان شده است. بدین منظور به ایجاد نقشه کاربری بهینه با استفاده از روش ارزیابی چند معیاره و همچنین ارزیابی اقتصادی اراضی با توجه به نسبت سود به هزینه هریک از کاربری­های پیشنهادی پرداخته شد. کاربری­ها و اقدامات حفاظتی پیشنهادی در آبخیز چهل­چای شامل تراس­بندی، احداث باغ، آگروفارستری، علوفه­کاری، جنگل­کاری و احیای جوامع گیاهی کنار رودخانه است. جهت تعیین توان سرزمین برای کاربری‌ها،  لایه‌ها و نقشه‌های اطلاعاتی وارد نرم‌افزار Terrset شد و تناسب اراضی برای هریک از کاربری‌های پیشنهادی تعیین گردید. بر این اساس هر یک از فاکتورها بین صفر و یک استاندارد شدند و نقشه فازی هریک از کاربری‌ها در محیط ترست تهیه شد. درنهایت با توجه به فاکتورها و محدودیت­های تعریف‌شده نقشه تناسب هریک از کاربری‌های پیشنهادی با روش ارزیابی چند معیاره  (MCE)تهیه شد. در نقشه نهایی اختصاص کاربری‌ها بر اساس اهداف چندگانه (MOLA) با افزایش ارزش­ها از صفر تا یک، تناسب افزایش می­یابد. همچنین از طرفی با در نظر گرفتن هزینه احداث و نگهداری و درآمد هریک از کاربری‌های پیشنهادی طی افق برنامه‌ریزی 30 ساله،  نسبت سود به هزینه هر کاربری به دست آمد که نتایج ارزیابی اقتصادی تمامی کاربری‌های پیشنهادی مقرون‌به‌صرفه شد. درنهایت با توجه به نتایج حاصل از ارزیابی چند معیاره و ارزیابی کارآیی اقتصادی برای فعالیت­های پیشنهادی سطح کل تناسب آن‌ها نسبت به حوضه به دست آمد.
 
     
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: مديريت حوزه های آبخيز
دریافت: 1398/10/2 | ویرایش نهایی: 1400/2/25 | پذیرش: 1399/2/17

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


کلیه حقوق این وب سایت متعلق به (پژوهشنامه مدیریت حوزه آبخیز (علمی-پژوهشی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2021 CC BY-NC 4.0 | Journal of Watershed Management Research

Designed & Developed by : Yektaweb